Bilimin Sınırları
Oluşturan:
Sunday, April 21, 2019

Mehmet Ali Kılıçbay:

― Bu “bilmiyorum” lafı önemli bir laf. Bunun üzerinden biraz gitmek lazım. Şimdi bu fiziğin en önemli kanunlarından bir tanesi gravitasyon yasası. Newton’un biliyorsunuz çekim yasası. Niye cisimler birbirini çekiyor hâla bilinmiyor. Ama yasasını biliyoruz, yasasını yapıyoruz. Mesafesinin karesiyle ters orantılı, kütlesinin…

Ahmet İnam:

― Ama muhakkak bilinmesi gerekmiyor, bilim “niçin” sorusunu sormuyor.

Mehmet Ali Kılıçbay:

— Ama gerçekliğini bilmiyoruz. Niye çektiğini bilmiyoruz…

Ahmet İnam:

― Niçin çektiğini bilmiyoruz, ama nasıl çektiğini biliyoruz. Bilim orada kalıyor zaten.

Mehmet Ali Kılıçbay:

― Ama nasıl çektiğini matematik olarak biliyoruz. O kadarını biliyoruz.

Ahmet İnam:

― Ama niye çektiği konusunda bir sürü teoriler şimdi geliştiriliyor.

Mehmet Ali Kılıçbay:

― Var, bir sürü teoriler var ama hâla bu bilgi düzeyine gelmedi… Niye çektiğini bilmiyoruz, nasıl çektiğini de matematik olarak biliyoruz. Sadece matematik olarak biliyoruz. Matematik formülasyon olarak biliyoruz. Yani bunlar berbat şeyler. Bilimin bayağı sıkıntılı… gerçeğe ulaşmadaki büyük sıkıntılarından bir tanesi. Bilmediğimiz noktalar var. Bilemediğimiz noktalar var…

(Ne Diyoruz Ne Anlıyoruz - Gerçek ve Gerçek Olmayan)


Bilmediğimiz bir dünyadan geliyoruz, bilmediğimiz bir dünyadan geçerek, bilmediğimiz bir düyaya gidiyoruz.

(Anonim)


Evrendeki enerjinin çoğu bu bilinmeyen kuvvete bağlıdır. Ona karanlık enerji diyoruz. Fakat bu isim de karanlık madde gibi yalnızca bilgisizliğimizden verdiğimiz bir kod adıdır. Tüm yanıtları bilmemenin bir mazuru yok. Yanlış olabilecek yanıtlara inanmaktansa, bilgisizliğimizi kabul etmek daha iyidir.

Neil deGrasse Tyson, Kozmoz: Bir Uzay-Zaman Yolculuğu (1. Sezon, 13. Bölüm)


Dünya’nın hareket ettiğini savunanlar, insan algısı ve Aristo’nun kozmolojisi arasındaki bu uyumun yanıltıcı olduğunu düşündüler. Kopernikçilerin görüşüne göre büyük kozmik kütlelerin katıldığı, ama yine de deneyimlerimizde hiçbir iz bırakmayan dev ölçekli süreçler vardır. Bu yüzden mevcut gözlemleri, teklif edilen yeni yasaların sınandığı testler olarak görmek hiç de doğru değildir. Bir kere bu yasalara doğrudan bağlı değildirler, hatta tümüyle bağlantısız da olabilirler. Bugün, modern bilimin bizi insan ve evren arasındaki ilişkinin naif gerçekliğin varsaydığı kadar basit olmadığı kanaatine kavuşturmasından sonra, bunun doğru bir tahmin olduğunu, gerçekten de gözlemcinin çeşitli nedenlerle Dünya’nın yasalarından ayrılmış olduğunu söyleyebiliriz. 

Paul Feyerabend (Yönteme Karşı)

Bu içerik
0 puan
Puan ver
1 2 3 4 5

Beğen

Beğendin

Repor et

Rapor edildi
Nedenler
İptal
0 yorum